Nieuws

Het schooljaar is gestart en veel scholen vullen de eerste SiDi PO-lijsten in. Maar wat doe je daarna? Hoe bespreek je de uitkomsten met ouders en wat betekenen de scores precies?

Een school stelde ons deze vraag: ‘’We hebben het schooljaar weer opgestart. We hebben ouders van leerlingen die zijn ingestroomd met aanwijzingen van een ontwikkelingsvoorsprong, lijst ‘Stap 01 - Aanmelding nieuwe kleuter, beeld ontwikkelingsvoorsprong’ laten invullen. De leerkracht heeft ‘Stap 03 - Beeld van de leerkracht’ ingevuld. Nu willen we dit bespreken met de ouders. Hoe beoordelen we deze lijsten en welke stappen zetten we? Is er een mogelijkheid om dit met iemand van jullie te bespreken? Verder nog een vraag over het invullen van de lijsten. Mijn collega uit groep 1 heeft bepaalde vragen niet beantwoord omdat ze daar nog onvoldoende beeld bij had. Wat doet het met de uitslag van een lijst? Worden die niet-ingevulde stellingen wel of niet meegenomen en zo ja, hoe worden ze dan beoordeeld?

Vraag van een school:
Voor ons bestuur zijn we ons aan het oriënteren op een signaleringsinstrument om begaafde leerlingen eerder en beter te zien. Onze populatie leerlingen is echter veelal niet westers. Van de meeste iq testen is bekend dat deze niet altijd betrouwbaar zijn voor kinderen met een niet westerse culturele achtergrond. Ik vraag mij af in hoeverre dit voor Sidi PO geldt. Is dit een geschikt instrument voor onze scholen?

Antwoord van Jan Kuipers:
Dank voor de vraag. En wat mooi dat jullie streven naar een betere wijze van signaleren van de leerlingen op jullie scholen. We zijn graag bereid je te helpen met het zoeken naar een geschikt signaleringsinstrument en jou nader te informeren over SiDi PO. Hierbij ons uitgebreide antwoord. Mocht je nog vragen hebben, laat het dan gerust weten, we helpen je graag verder.

Jan Kuipers, onderwijsadviseur hoogbegaafdheid en auteur van SiDi PO
<

In dit artikel geeft Jan Kuipers antwoord op de vraag:
Welke persoonlijkheids- en omgevingsfactoren werken als een kracht en welke als een belemmering? 

Het Model van Talent Ontwikkeling (MTO) geeft inzicht in hoe het proces verloopt van aanleg naar succesvolle prestaties en welke factoren van invloed zijn op dat proces. Wanneer talentvolle kinderen gedurende langere tijd geen sterke leerprestaties laten zien, zijn er belemmeringen die optimaal leren in de weg staan. Het MTO biedt handvatten om te kijken hoe deze belemmeringen mogelijk verklaard en aangepakt kunnen worden.

Vraag van een school:
Hoe verhoudt zich de afname van de Snelle screening in relatie tot kinderen met een migratieachtergrond? Is SIDI PO dan passend?

Antwoord van Jan Kuipers:
Signaleren is veel meer dan het invullen van een lijst. Het gaat vooral om wat je waarneemt bij de leerling. Dat geldt in elke situatie, ook voor leerlingen met een migratie achtergrond. Sommige leerkrachten hebben een sterk intuïtief gevoel. Zij zeggen: “Ik kan het niet goed verklaren, maar mijn gevoel zegt…” Ik noem dat intuïtie en ben altijd heel blij als leerkrachten dit durven te benoemen. Ik las ergens eens een uitspraak: “Intuïtie is die kennis die je niet onder woorden kunt brengen.” De kracht van intuïtie wordt groter naarmate je meer kennis van zaken hebt. Intuïtie is dus geen loos subjectief, een te negeren signaal, maar juist een teken van vakmanschap.

Hoe kun je je (hoog)begaafde kind helpen bij het leren leren?

Ragnild Zonneveld, onderwijsadviseur hoogbegaafdheid en auteur van Spiegelschrift

Veel intelligente en (hoog)begaafde kinderen vervelen zich regelmatig op school. Met name de gemakkelijke leerstof, de stap voor stap uitleg en de vele oefeningen leiden vaak tot frustratie. Gelukkig hebben veel scholen om die reden gezorgd voor een meer passend leeraanbod. De reguliere stof wordt voor een deel overgeslagen en daarvoor in de plaats wordt aanvullende en moeilijker stof aangeboden.

Manon Hof-Steennis, auteur van Nooitgedacht

Nooit gedacht dat ik ooit echt een magisch boek over mindset zou schrijven. Schrijfster van een eigen kinderboek, dat leek me iets geweldigs! Ik ben gek op mooi vormgegeven boeken en die vind je best vaak op de kinderafdeling. Het liefst met kleurrijke illustraties én iets ‘extra’s’, iets ‘anders’ dan zomaar gewoon een mooi leesboek. Iets wat je aanzet tot denken of waarover je samen in gesprek kunt gaan.
<

“Ik heb een hoogbegaafde leerling in de klas die niet mee wil doen met de muziekles. Hoe zorg ik ervoor dat deze leerling toch meedoet?”

Lous van der Mijl

Regelmatig hoor en lees ik dit soort vragen. Logische vragen, want (hoog)begaafde leerlingen zijn anders, denken anders en voelen anders dan de gemiddelde leerling. Als vakleerkracht Muziek en moeder van twee hoogbegaafde kinderen vond ik het jammer dat er geen boek bestond over muziekonderwijs aan deze doelgroep.

Tijd voor verrijking

We kregen van een school de volgende vraag: “In de handleiding van Levelwerk wordt gesteld dat je gemiddeld één tot anderhalf uur per dag in moet ruimen voor verrijkingswerk. Bij ons op school zijn de meeste groepen best ver met compacten, herhalingslessen vervallen, ze maken lang niet alles van de lessen etc. Maar dan lukt het echt niet om aan die tijden voor Levelwerk te komen. Wat kunnen we beter doen?”

Antwoord van Jan Kuipers

Er zijn verschillende manieren om een goed en passend aanbod te realiseren.

SiDi PO en de wetenschappelijke onderbouwing

Jan Kuipers, auteur SiDi PO

In hoeverre is SiDi PO betrouwbaar, met andere woorden: krijg je met het invullen van de lijsten een reëel beeld van de leerling?

Internationaal onderzoek geeft aan dat een combinatie van verschillende methoden de beste resultaten oplevert in de signalering.
<

De vraag achter het antwoord ‘Ik weet het niet.’

Ragnild Zonneveld, onderwijsadviseur hoogbegaafdheid en auteur van Spiegelschrift

Max haalt zijn smalle schouders op en verbergt zijn fronsrimpel achter zijn sluike haar. Hij kijkt naar beneden en is niet van plan om meer te zeggen. Ik stap over naar een ander onderwerp. Meteen klaart zijn gezicht op en doet hij weer enthousiast mee. Dat zet mij aan het denken.

Executieve functies trainen met F1 Cards

Bouke van der Meulen, auteur F1 cards en Leren leren racespel

Juist voor meer- en hoogbegaafden is het belangrijk om een weloverwogen aanpak aan te leren waarbij ruimte is voor autonomie, interesse en ondersteuning. Zij racen over het algemeen door hun schoolwerk en behalen daardoor niet altijd het beste resultaat of lopen later zelfs vast.

Let’s chat – nu met uitbreidingsset

Bouke van der Meulen, auteur van Let's chat, Leren leren racespel en Divergento

Als leerkracht ben ik altijd nieuwsgierig naar de kinderen in mijn klas. Hoe voelen ze zich, hoe denken ze over school, wat willen ze (later) bereiken, waar zijn ze trots op, wat doen ze het liefst en hoe gaan ze om met vrienden?

Bij Divergento! gaat het om creatief denken, associëren en combineren.
Voor iedereen van 7-99 jaar.

Bouke van der Meulen, auteur van Divergento, F1 Cards en Let's chat.

Daar komen de kaartjes van Divergento! op tafel. De kaartjes worden flink gehusseld en omgekeerd neergelegd op tafel. Dan pakken drie spelers elk zes kaartjes uit de pot en beginnen aan het woordspel Divergento!

5 tips om slimme peuters uit te dagen

Ragnild Zonneveld, onderwijsadviseur hoogbegaafdheid.

Heb je in jouw groep ook peuters die heel slim zijn en verder lijken te zijn dan de andere kinderen? Ze lijken al toe aan de basisschool. Ze stellen vragen die je niet verwacht en spelen liever met oudere kinderen.

Begeleiding door de leerkracht

Vraag van een school:
Wij werken met levelwerk en wij merken dat het uitvoeren van levelwerk ongeveer 1 á 1,5 uur per dag kost. Nu is onze vraag: wat is jullie ervaring qua begeleidingsuren van levelwerk aan een groepje leerlingen?

Antwoord van Jan Kuipers, specialist hoogbegaafdheid:
Levelwerk is geen leerlijn voor uitsluitend zelfstandig werken. Bij zelfstandig werken werkt de leerling aan opdrachten, waarbij er sprake is van een gerealiseerd leerniveau.

Overgang van po naar vo, nieuwe lijst in SiDi PO 

Jan Kuipers, auteur van SiDi PO

Binnenkort start de fase van de aanmelding voor het voortgezet onderwijs voor groep 8 leerlingen. Spannend voor leerlingen en ouders, want het is een belangrijke stap. De verplichte Eindtoets is een onderdeel, maar goede informatie van de leerkracht is minstens zo belangrijk. Voor hoogbegaafde leerlingen kan deze stap soms moeizaam verlopen.

Het (mis)matchmodel: begaafd onderwijs vanuit bio-ecologisch perspectief

Ragnild Zonneveld, auteur van Spiegelschrift

In de dagelijkse praktijk zie ik vaak hoogbegaafde kinderen, die om de een of andere reden tegen knelpunten in hun ontwikkeling zijn aangelopen. Die zijn vastgelopen in het onderwijs en/of in zichzelf. Hoogbegaafdheid lijkt daarin regelmatig de verklarende factor, maar is zelden de enige.

5 tips voor het omgaan met slimme peuters

Sherrill Woldberg, auteur van Peuterplus

Heb je in jouw groep ook peuters die eigenlijk al “klaar” zijn met spelen? Ze stellen vragen die je niet verwacht op hun leeftijd en bouwen de meest creatieve bouwwerken van de blokken. De kinderen van de BSO worden voor hen steeds interessanter en daar spelen ze veel liever mee.

De Zilveren Weken van 2021

Boaz Bijleveld, auteur van De Gouden Weken

Vol goede moed zijn we weer begonnen. Voor mij natuurlijk een uitgelezen kans om juffen, meesters en docenten nog wat te prikkelen.

Itie van den Berg, auteur van Struis de Schrijfvogel

Schrijftalent inzetten om anderen te ontroeren, dat deed de nieuwe Minidichter van de gemeente Noordenveld Lisa Scholten. Hoe creatief kan creatief schrijven zijn. Lees voorbeelden en tips over de schrijfkalender Stuis de Schrijfvogel.

Jaarlijkse screening weer mogelijk

Jan Kuipers, auteur van SiDi PO

Met de Sidi PO neem je de jaarlijkse screening af door de lijst "snelle screening" voor alle leerlingen in te vullen. Maar is dat de enige en goede manier?

Bouke van der Meulen, auteur Let’s chat

Deze vraag kwam bij een teambijeenkomst over hoogbegaafdheid ter sprake. Er werd een lijstje met de kenmerken van pientere en hoogbegaafde leerlingen getoond. Ik vond de benadering niet erg overtuigend. Moet je dit lijstje afvinken om te zien waar de leerling het best past? Klopt de indeling op het lijstje? Zou de opsomming van kenmerken niet uitgebreider zijn?

Voor cognitief talentvolle en (hoog)begaafde leerlingen zijn er op school drie momenten die spannend zijn: de start in groep 1, de overgang van groep 2 naar 3 en de overgang van groep 5 naar 6.

Jan Kuipers, auteur van Sidi PO

Hoe implementeer je Levelwerk op school?

Misschien overweeg je om te starten met Levelwerk. Of heb je Levelwerk aangeschaft en vraag je je af hoe je de kinderen het beste begeleidt. We helpen je graag op weg om Levelwerk op school te implementeren. Ragnild Zonneveld, Martijn Nouwens en Angelique van der Hoogt begeleiden scholen bij de implementatie van Levelwerk.

Emmi Visser, auteur Denken in Getallen

Goed nieuws voor basisschoolleerlingen die snel kunnen leren: de nieuwe rekenmethode Denken in Getallen biedt volop uitdaging om de hersenen eens stevig te laten kraken.

Kinderboekenweek ‘En toen’ - 30 september t/m 11 oktober 2020

Itie van den Berg en Anita Middel, auteurs Abel Toneellezen met een musical

Lees, speel en zing in de kinderboekenweek het verhaal van Abel in je eigen klas! Hoe vergaat het Abel en Krijn op hun reis naar de andere kant van de wereld? En hoe gaat het met Claesje, die achterblijft in Nederland? Een leuk en origineel toneelleesverhaal met liedjes over Abel Tasman, de ontdekkingsreiziger, voor kinderen uit groep 5 t/m 7.

Een aanbod voor slimme peuters

Jan Kuipers, auteur van Levelwerk, Sidi PO en ScanHB.

Onderwijsinstellingen, die werken vanuit een IKC-visie besteden ook aandacht aan de leeftijdsgroep 0-4 jarigen. De pedagogische visie en hieruit voortvloeiend de visie op leren in een ontwikkelingsgericht klimaat is belangrijk voor de ontwikkeling van een kind, vooral op de sociaal en emotionele ontwikkeling.

Compacten en verrijken

In deze blog geef ik tips over een beredeneerd aanbod voor groep 1 en 2 en over compacten en verrijken vanaf groep 3 (bron: Kei in hoogbegaafdheid).

Jan Kuipers, auteur van ScanHB, Sidi PO en Levelwerk

Gemeentebreed aandacht voor lezen. In de gemeente Noordenveld organiseerden de bibliotheekvrijwilligers van het project "Hoera… Noordenveld heeft er nieuwe lezers bij" in de vakantie zomer(lees)-activiteiten voor kinderen van 6 t/m 9 jaar.

Alle kinderen van groep 3 en 4 kregen van de bibliotheek ZomerTopboek Start 2. Meer dan 20 ondernemers en instellingen deden mee.

Externe hulp bij Levelwerk vereist?

Sherrill Woldberg, onderwijsadviseur

In de maanden voor en vlak na de zomervakantie oriënteren scholen zich op materialen, methoden en andere zaken die de moeite waard zijn om aan te schaffen. Om meer- en hoogbegaafde kinderen passend onderwijs te bieden, wordt op veel scholen Levelwerk aangeschaft.

Bouke van der Meulen, auteur van F1 Cards

Heel vaak kreeg ik vragen van collega’s over geschikte verrijkingsopdrachten voor in de plusklas en dan ook nog compleet met een stappenplan en logboek. 

´Wat doen jullie voor opdrachten in de plusklas? Werken jullie ook aan de executieve functies en hoe? Welke thema’s gebruiken jullie? Hoe ziet een les er uit? Mag ik eens kijken hoe jullie het doen?´

ScanHB, de slager en het vlees

Jan Kuipers, auteur ScanHB

Werken met ScanHB betekent dat elke medewerker een eigen scanlijst invult. Is dat niet zoiets als de slager keurt zijn eigen vlees? Die conclusie zou je kunnen trekken, maar dit is toch echt te kort door de bocht.

De kwaliteit van onderwijs aan hoogbegaafde leerlingen - ScanHB

Jan Kuipers, auteur ScanHB

De kwaliteit van het onderwijs aan hoogbegaafde leerlingen blijft onverminderd in de belangstelling staan. Er zijn mooie ontwikkelingen en schoolteams groeien in hun vakmanschap. Veel samenwerkingsverbanden hebben in 2020 een subsidie ontvangen. Hiermee kunnen ze samen met schoolbesturen nog meer stappen zetten.

Ontwerpend leren: doorlopende technieklijn voor de hele basisschool.

Leerlingen gaan met de technische opdrachten en activiteiten uit Levelwerk en de box Techniek en Wetenschap  aan de slag om techniek echt te begrijpen. Ze worden aangezet om de uitdagende opdrachten te maken en te doorgronden. Eduforce  heeft extra opdrachtkaarten ontwikkeld, zodat leerlingen niet alleen een techniekmodel in elkaar zetten, maar er ook echt mee aan het werk gaan.

Nieuw boek: Knuffel mij nou… “Corona”

Het eerste boek voor onderwijzend Nederland over “Corona” is een feit! Een prachtig boek dat heel goed van pas komt bij de terugkeer van kinderen naar opvang of school. Geschreven en geïllustreerd door de talentvolle Sylvia Venema-Eissens, onderwijsadviseur bij Cedin en Noorderbasis.

Geschreven uit passie voor het vak. Passie voor het onderwijs en passie voor de kinderen. En hoe help je jonge kinderen het beste? Door een ontroerend prentenboek te schrijven.

Back to school! Groepsvorming in tijden van corona

Boaz Bijleveld, auteur van "De gouden weken"

Waren we net gewend aan leuke ‘digi-vormers’ als de Objecten speurtocht (wie het eerst een pollepel in beeld heeft!), selfie time of het delen van je favoriete recept, gaan we terug de (halve) klas in. En jawel, de primeur is daar: na goud en zilver kunnen we nu toch ook spreken van bronzen weken.

Tips voor en door leerkrachten om meer uit ZomerTopboek Start 2 te halen met  kinderen uit laagtaalvaardige gezinnen

Itie van den Berg en Anita Middel van Jules Plus.

De Zomerdip

De zomervakantie is voor kinderen en hun ouders een tijd van genieten en vrij zijn. De taalontwikkeling en het lezen gaan in veel gezinnen op een andere manier verder.

Levelwerk in groep 3

Jan Kuipers, specialist hoogbegaafdheid

Veel scholen bieden slimme kinderen in groep 3 Levelwerk aan. Levelwerk zet in op een hoog niveau, met pittige opdrachten die kinderen aanzetten tot ‘leren leren’. We krijgen van tijd tot tijd vragen over Levelwerk in deze groep.

Vraag leerkracht:

Is er een advies op welk moment je de vragenlijsten van SiDi PO afneemt en worden alle leerlingen gescreend?

Antwoord Jan Kuipers:

SiDi PO is een toolbox, waarbij de leerkracht zelf kiest wat hij/zij nodig heeft om de leerbehoefte van leerlingen te bepalen. Wij schrijven niets voor en geven geen advies over het juiste tijdstip van afnemen.

Opdracht Levelwerk
Groep 6 en 7: blok 3 ‘Oriëntatie op jezelf en de wereld’
Groep 8: blok 2 ‘Oriëntatie op jezelf en de wereld’

Vraag leerkracht

Op de Levelwerkkaart van groep 6, 7 en 8 staat een opdracht over de les ‘Oriëntatie op jezelf en de wereld’. Is dit een werkblad? Of staat dit in een boekje? Ik kan het nergens vinden. Kunt u mij vertellen waar dat staat?

Theaterlezen is een uitdaging voor dyslectische kinderen! Meer lezen over het inzetten van de talenten van kinderen bij theaterlezen? Meer weten over technisch, begrijpend en belevend lezen in één? Lees dan verder...

Itie van den Berg, auteur van Krokomingo en Sesam open u!
Alie Smidstra is ontwikkelingspsycholoog en dyslexiebehandelaar bij E-vizier. 
 

Jan Kuipers, auteur van Levelwerk

Vraag leerkracht

Ik heb een overzicht waarmee je kunt bepalen welke leerlingen in aanmerking komen voor Levelwerk. Dat zijn de kinderen die bij doortoetsen (+ 6 maand) nog steeds een I of II scoren op Begrijpend Lezen en Rekenen/Wiskunde.

Let´s chat -uit de praktijk-

Bouke van der Meulen, ontwikkelaar van Let's chat

‘Jesper van groep 6 is heel bijzonder, maar soms ook lastig. Wat zou ik kunnen doen met hem?’ Dat is de vraag van juf Jeanette aan mij.
‘Hoe goed ken je hem? Heb je al eens een gesprek met hem gevoerd?´ reageer ik.

Leren leren racespel

Bouke van der Meulen, ontwikkelaar van het Leren leren racespel

Het Leren leren racespel speel ik vanuit mijn rol als plusklasleerkracht graag met mijn leerlingen. Zowel hoogbegaafde als reguliere kinderen kunnen aan de slag met dit spel. Het racespel staat symbool voor het feit dat leerlingen (soms) veel te snel door hun werk ‘racen’.

Brigitte Bosman, auteur Rekenkundig

Er is een alternatief ontwikkeld voor Topklassers Wiskunde deel 2: Rekenkundig groep 8. Bij de serie Rekenkundig  is de inbreng van de kinderen groot en de antwoorden moeten vaak gemotiveerd worden.

Tips voor en door leerkrachten om meer uit ZomerTopboek Start 3 te halen met kinderen uit laagtaalvaardige gezinnen.

Itie van den Berg en Anita Middel van Jules Plus.
Met dank aan Janneke Straatsma, adviseur educatie bij Fers.

Anita Middel, coauteur Struis de Schrijfvogel en auteur bij Jules Plus

‘Bleh, vies!’ roept één van de kinderen. ‘Haha, vies of heel vies?’ vraag ik. ‘Heeeel vies!’ is het antwoord. ‘Heel goed, schrijf maar op: heeeel vies!’

Meer opdrachten voor creatief schrijven zijn te vinden in Struis de Schrijfvogel, een kalender met iedere maand originele, creatieve en zinvolle schrijfopdrachten.

Verrijkingsmateriaal om van te smullen

Henriëtte Dekker, ECHA- Specialist (hoog)begaafdheid bij Smart-Ease.

Ik kom voor mijn werk regelmatig op scholen. Nadat we hebben doorgenomen aan welke eisen het verrijkingsmateriaal moet voldoen, volgt al snel de volgende vraag: “Als leerkracht heb ik weinig tijd. Wat kan ik dan aanbieden en waar is dat te vinden?”

Struis got talent

Anita Drost, coauteur Struis de Schrijfvogel en eigenaar Schrijfbende

Ontdekken waar je blij van wordt en goed in bent? Daar maakt basisschool Het Festival in Zwolle in het drukke schoolprogramma wekelijks ruimte voor. Iedere vrijdag zijn er voor alle leerlingen, van groep 1 t/m groep 8, talentontwikkelingsprojecten.

De Gouden Weken - Zien & gezien worden

Boaz Bijleveld, auteur De gouden weken

Nieuwe ronde, nieuwe kansen. Het begin van het schooljaar is weer aangebroken. Nooit had ik kunnen vermoeden dat toen ik in 2010 aan het Gouden Weken boekje werkte, het zo’n enorm succes zou worden.

Theorie is zilver, praktijk is goud!

Boaz Bijleveld, auteur Verbindend Leiderschap in een Uitdagende Groep.

Wat leuk dat je mijn blog leest! De reden dat ik anderhalf jaar geleden gestart ben met bloggen en zo'n tien jaar geleden met schrijven, heeft namelijk alles met verbinding te maken. Het begint bij jezelf: weten wat je wilt en waarom je iets wilt en de bereidheid om uitdagingen aan te durven gaan.

Gek op creatief schrijven

Anita Middel, coauteur Struis de Schrijfvogel en auteur bij Jules Plus.

De kinderen van groep 7/8 van De Schatkamer in Biddinghuizen zijn gek op creatief schrijven. Op de vraag van juf Anne of ze mee wilden werken aan een filmpje over Struis de Schrijfvogel waren alle vingers direct omhooggegaan. Ze zijn betrokken geweest bij de ontwikkeling van de kalender en ze hebben zelfs de naam helpen kiezen.

Creatief schrijven: uitdaging binnen kaders

Anita Drost, coauteur Struis de Schrijfvogel en eigenaar Schrijfbende

“Als ik mijn leerlingen opdracht geef om een verhaaltje te schrijven, zijn er kinderen die meteen aan de slag gaan maar ook kinderen die tot niets komen, omdat ze geen idee hebben waarover ze moeten schrijven”, zegt de leerkracht van groep 4/5 tijdens de voorbespreking van de workshop Creatief schrijven.

Toneellezen: vet cool?!

Piers van der Sluis, onderwijsadviseur Cedin

Laatst liep ik door een school op zoek naar de directeur voor een overleg. In de hal zag ik een groepje van zes kinderen bezig met het voorbereiden van Prins Feije en de muggen. Dit is een verhaal uit de bundel De Krokomingo en andere verhalen (Eduforce).

Hoogbegaafd kind kan vaak ‘gewoon’ meedoen in reguliere klas

Gorredijk, Ter Apeler Courant

Met het boek laat Jan Kuipers zien dat elke school en elke leerkracht in staat is om verreweg de grootste groep slimme kinderen te bedienen, ook al wordt vaak anders beweerd.

Een ZomerTOPboek tegen de ‘zomerdip’

Remedial teacher Lianne Berends geeft aan dat zij, met de leerkracht en de intern begeleider van de school, vakantielezen introduceert om de leesvaardigheid van groep 3-leerlingen in de vakantie niet te laten verminderen. “Vakantielezen is op onze school onderdeel van ons zorgbeleid”.

Optische illusies zijn een kunst om te tekenen

Niels Bron, Uitgeverij Eduforce

Iedereen kent ze wel. De populaire tekeningen van M.C. Escher. Met het nieuwe tekenboek van Emmi Visser leer je zelf optische illusies tekenen. Volg simpelweg de stappen in het boek en creëer de mooiste tekeningen.  

Denken in Getallen

Emmi Visser, auteur Denken in Getallen

Waarom een reeks verrijkingswerkboeken over rekenen terwijl ik tot nu toe altijd over taal geschreven heb? Reken maar uit...

Jan Kuipers publiceert boek over ‘slimme kinderen’

Artikel SA, regionaal nieuwsplatform voor de gemeente Opsterland en omgeving.

Binnen het reguliere onderwijs is er plek voor vrijwel alle hoogbegaafde kinderen, is de overtuiging van Jan Kuipers.

Levelspel geschikt voor groep 3?

Sherrill Woldberg, onderwijsadviseur

Een mooie periode van het schooljaar is aangebroken. Leerkrachten kijken vooruit naar volgend schooljaar en willen hun leerlingen de laatste weken nog voldoende bagage meegeven. Daarnaast is het de tijd van schoolreizen, musicals, avond4daagse en warm weer. Kinderen zijn intensiever bezig met activiteiten binnen en buiten school en dit alles maakt deze periode extra inspannend.

Hoe voel jij je vandaag?

Thyra Koeleman, auteur en trainer van Het hele kind in beeld

Goedendag leerkracht, leerkracht-assistent, student, therapeut en ouder... Ben je goed geaard? Voel je je vandaag ontspannen en ben je in staat mee te stromen met wat deze dag je gaat brengen? Voel je je passie en datgene waar je gelukkig van wordt? Heb je het allemaal op een rijtje voor vandaag?

Levelspel en 21^e eeuwse vaardigheden

Sherrill Woldberg, onderwijsadviseur Cedin

Het onderwijs zou het onderwijs niet zijn als er niet regelmatig nieuwe en fantastische ideeën gelanceerd zouden worden. Echte onderwijsmensen vinden zichzelf vaak meerdere keren opnieuw uit. Zo staan zelfstandig werken en differentiëren al jarenlang centraal bij onderwijsinnovaties.

Rekenkundig is een groot succes

Brigitte Bosman, auteur Rekenkundig

“Sanne vindt Rekenkundig super leuk en eerlijk gezegd snapt ze er veel meer van dan ik had gedacht. Dat ze bijvoorbeeld begrijpt dat je 5 kilometer in een half uur fietst, als je 10 kilometer in 1 uur fiets, had ik niet verwacht. Best knap van een zesjarige om die woorden om te zetten in rekenkunde.”

Onderpresteren: voor wie is ‘De kracht in Jezelf’.

Jan Kuipers, onderwijsadviseur Cedin

Slim en moeite met leren. ‘Als je slim of (hoog)begaafd bent kun je goed leren’ is een veel gehoorde uitspraak. Ongeveer één op de vijf (hoog)begaafde kinderen levert prestaties die lager zijn dan wat er op grond van hun aanleg verwacht mag worden. Onderpresteren is daarmee één van de meest raadselachtige en frustrerende problemen van (hoog)begaafde kinderen.

Werken met doelen in Levelspel, kan dat?

Sherrill Woldberg, onderwijsadviseur Cedin

Als je de boxen van Levelspel bekijkt, zie je al snel de leuke SmartGames liggen. Spellen spreken kinderen altijd aan. Alle kinderen gaan er graag mee aan de slag. En wat de leerkracht als muziek in de oren zal klinken: kinderen kunnen de spellen zelfstandig maken en nakijken. Makkelijk voor mijn klassenmanagement, denk je dan...

Overdenken: oefeningen in kritisch denken | analytisch filosoferen
Hoe denken hoogbegaafde kinderen? Niet veel anders dan hoogbegaafde volwassenen. Dus: abstracter, kritischer en met meer reflectie. Dat betekent dat zij soms net iets anders kijken naar de wereld dan de meeste mensen doen. Belangrijk kenmerk hiervan is ook: het stellen van andersoortige vragen.

In de werkboeken Overdenken gaan leerlingen aan de slag met concrete opdrachten die zij in het dagelijks leven tegenkomen. 

Training “Kansrijke combinatiegroepen”

Met het concept Kansrijke combinatiegroepen richten scholen hun onderwijs inhoudelijk anders in. Combinatiegroepen onderwijs dwingt scholen tot het maken van een keuze en soms zelfs tot het ontwikkelen van een hernieuwde visie op onderwijs.

Wat zijn de rekendoelen van Rekenkundig?

Brigitte Bosman, auteur Rekenkundig

Met Rekenkundig haal je een leuke en leerzame rekenmethode in school. Hoogbegaafde kinderen krijgen de mogelijkheid om zich vast te bijten in de moeilijke rekenopgaven. Ze gaan plezier beleven aan het oplossen van de rekenraadsels. Ze leren om door te zetten en ze leren dat fouten maken helemaal niet erg is. Maar welke rekendoelen worden eigenlijk behaald?

Ben jij die Kei in Hoogbegaafdheid?

Jan Kuipers, onderwijsadviseur Cedin

In het voorjaar van 2018 is mijn boek 'Kei in Hoogbegaafdheid' verschenen. Er zijn al heel wat boeken over (hoog)begaafdheid geschreven, vooral door professionals en ouders. In dit boek staat niet de theorie en de ervaring van ouders centraal, maar vooral de praktijk van de leerkracht. 

5 tips voor het stimuleren van lezen met het Winterblad

Met het Winterdlad Start kunnen kinderen lekker blijven lezen in de kerstvakantie. Door veel lezen gaat het leestempo omhoog. En wanneer een kind sneller kan lezen, snapt het de verhalen beter.

Wie vaak met hoogbegaafde kinderen te maken krijgt, heeft het ongetwijfeld meermaals gemerkt: een aantal van hen weet niet hoe ze moet leren. Dit breekt hen vooral op in die situaties waarin het informele, spontane leren niet langer toereikend is. Ze presteren dan ook niet zoals verwacht. 

Gezellig lezen onder de Kerstboom?

Itie van den Berg, onderwijsadviseur

Het einde van het jaar is alweer in zicht. Leerkrachten van groep 3 en 4 zetten alles op alles om in de decembermaand doelgericht aan de slag te blijven met lezen. En de kinderen? Die zingen zich eerst een slag in de rondte met Sint.

Een werkstuk maken… Een boekbespreking houden… Of een spreekbeurt…

Waar moest Anjo beginnen? Waarover wilde ze iets opschrijven of iets vertellen? ‘Jullie krijgen zes weken de tijd,’ had meester gezegd. ‘Dat lijkt veel, maar voor je het weet, is het om. Begin dus op tijd.’

Rekenen in een combinatiegroep - een kansrijke formule

Fenje Louwsma-Koksma en Jiska van Hall

Van alle leerkrachten wordt verwacht dat zij kwalitatief goede instructies geven en een passend leerstofaanbod voor elke leerling verzorgen, ook wanneer het een combinatiegroep betreft. De beschikbare instructietijd moet verdeeld worden met als resultaat dat leerlingen veel zelfstandig moeten werken. Dit probleem stelt leerkrachten voor een lastige opgave.

Rekenkundig in Levelwerk

De eisen die we stellen aan hoogbegaafde kinderen zijn de laatste 5 jaar veranderd. We verlangen meer inbreng en verwachten een onderzoekende houding van kinderen, waarbij het creatief denken wordt gestimuleerd. Dit zijn de zogenoemde hogere orde denkvragen die voor (hoog)begaafde kinderen erg interessant zijn.

Koen en Jitske zitten in groep 2 en gaan aan de slag met Levelspel. De meester heeft een spel uitgezocht en legt de twee kleuters kort uit hoe het werkt. Daarna gaat hij verder met de andere kinderen in de klas. Na een half uur zoekt de meester Koen en Jitske weer op. Jitske heeft de eerste tien puzzels van het spel zonder moeite opgelost. Koen heeft uit frustratie de eerste puzzel weggeschoven en bouwt in plaats daarvan een toren van de losse materialen. De meester is tevreden met het werk van Jitske en twijfelt nu of Levelspel niet te hoog gegrepen is voor Koen.

'Eureka!' riep de Griekse wiskundige Archimedes, toen hij een ingewikkeld vraagstuk had opgelost voor koning Hieroon. Hij sprong uit het bad…

Dit leuke boek bestaat uit vijftien leesteksten voor onderzoekende kinderen. De verhalen laten zien hoe mensen op ideeën komen en die vervolgens uitwerken. Elk verhaal heeft opdrachten voor de leerlingen.

Wat te doen als taalwerk af is?

Juf Leonie keek de klas rond. Een heel aantal kinderen was al klaar met taal. De rest had nog tijd nodig. Ruben maakte een tekening. Sommige leerlingen waren net iets sneller, zoals Ruben. Zij was zelf vaak niet snel genoeg met het bedenken van aanvullende taken voor deze kinderen. Vanmiddag wilde Leonie met de kinderen ook gaan tekenen. Dat was voor een kind als Ruben eigenlijk weer meer van hetzelfde. Maar zijn bibliotheekboek had hij vanmorgen al uit. Ze zuchtte en gaf Ruben een nieuw vel tekenpapier.

Levelwerk: hoe kun je compacten?

Jan Kuipers, onderwijsadviseur Cedin

We zijn net gestart met Levelwerk en heb nu een vraag rondom het compacten. Wanneer een leerling een spellingcategorie onder de knie heeft, kan ik deze stof dan compacten, of kan de leerling door te weinig oefenen de kennis kwijt raken en is het wijs om spelling gewoon te laten maken?

Positieve groepsregels – De gouden weken

Boaz Bijleveld

Positieve groepsregels, een fijne sfeer, betrokken ouders én geluidsmeters in de klas. Het zijn concrete resultaten van de Gouden Weken op de Odysseescholen in Sneek. Alle zeven scholen gebruikten voor het eerst deze speciale methode. 

Veel leerkrachten zijn inmiddels bekend met Denken over Taal. Deze reeks bestaat uit 6 delen voor groep 3 t/m 8. Sinds kort is echter ook mijn reeks Taal(eigen)wijs af, die ook uit 6 delen bestaat. Het is niet altijd meteen duidelijk wat het verschil is, in dit artikel vertel ik daar meer over. 

De gouden weken tip - Marshmallow Challenge

Boaz Bijleveld

Hierbij weer een nieuwe Gouden Weken tip. De Gouden Weken zijn inmiddels flink onderweg! De ene regio zit in de derde week van het nieuwe schooljaar, de andere in de vierde en een enkele regio heeft zelfs de vierde week er inmiddels al op zitten. Maar eigenlijk is groepsvorming nooit 'af'.

Workshop vakantielezen bij boekhandel Riemer in Groningen 

Vakantielezen met kinderen

Terwijl het 10 juli buiten hoosde van de regen, zaten we met een groepje ouders, grootouders en mensen van Stichting Leesgoed om een grote houten tafel tussen de boeken bij boekhandel Riemer in Groningen. Met elkaar ervaringen en ideeën uitwisselen over de kansen van vakantielezen en het vermijden van de zomerdip.

Workshop vakantielezen bij boekhandel Daan Nijman in Roden

Is er wel tijd om te lezen?

Gezellig met moeders en grootmoeders om de tafel op 29 juni in de boekwinkel van Daan Nijman in Roden om met elkaar uit te wisselen over de kansen van vakantielezen en het vermijden van de zomerdip. De zomerdip is er vooral voor kinderen die net hebben leren lezen of lezen moeilijk vinden, zodat in de vakantieperiode het vloeiend lezen achteruitgaat als er weinig wordt gelezen.

Lezen is leuk. Lezen is leerzaam. Lezen maakt je een beter mens. Het helpt je om verder te komen in het leven – allemaal wetenschappelijk bewezen.

De landelijke aftrap van Vakantielezen van Stichting Lezen en Stichting Kinderpostzegels Nederland was dit jaar in Appingedam. Hans en Monique Hagen en Jessie Alberda (Stichting Kinderpostzegels Nederland) kregen van Gonny Apol (Biblionet Groningen) het eerste exemplaar aangeboden van het boek ZomerToptips.

Vakantielezen: 7 tips

Tip 1. Samen snuffelen. Bied het ZomerTopboek aan in de laatste week voor de zomervakantie of eerder. Laat de kinderen erin snuffelen. Kijk met elkaar naar de logo’s van de tekstsoorten. Vraag de kinderen wat ze leuk vinden. En laat een aantal kinderen al een tekst bij een logo lezen, bijvoorbeeld een mopje of een weetje.

Toneellezen: ieder kind kan het

Klassikaal lezen kan een crime zijn voor kinderen die moeite hebben met het gedrukte woord. Kinderboek De Krokomingo maakt een einde aan de kwelling. Met toneelteksten.

In dit leuke toneelboek staan 10 toneelverhalen. 

Spellingchecker: handzaam basisboek en naslagwerk voor spelling vanaf groep 4

De Spellingchecker doet meer dan de titel belooft. Het is een geïntegreerde spelling- en schrijfgids. Hij laat de leerlingen toe om zelfstandig correct gespelde en opgebouwde werkstukken af te leveren. Geen spelling om de spelling, maar correct spellen met een doel. Geen schrijven-in-het-wilde-weg, maar strategisch schrijven. Voor veel leerlingen maakt dit een wereld van verschil. Minimaal op het vlak van de motivatie. Maximaal op het vlak van het schrijfinzicht.

Spiekkaarten rekenen: een handig rekenmaatje voor alle kinderen

Annemie Desoete, Universiteit Gent

De spiekkaarten zijn bedoeld voor kinderen die moeilijkheden blijven hebben met de tafels en sommen tot en met 20, maar ook voor wie behoefte heeft aan één duidelijke strategie, gebaat is bij visuele ondersteuning en voor wie behoefte heeft aan zekerheid (en een steuntje in de rug). De spiekkaarten zijn leuk gemaakt.
<!

Pienter map 2 is de nieuwste map van Elizabeth de Vries en bevat opdrachtkaarten met open en creatieve opdrachten die hoogbegaafde kinderen uit groep 3 en 4 flink uitdagen. Dit is het vervolg op Pienter map 1: de map met opdrachtkaarten voor slimme kleuters.

Voorop blijven met het uitgeven van lesmaterialen

De titels verraden een creatief aanbod en een speciale doelgroep. Krokomingo, Pluswerk Prik en Ko, Spiekkaarten rekenen, Levelwerk. De kleurrijke uitgaven bevestigen dat beeld. Maar dat is niet de hoofdreden waarom scholen kiezen voor uitgeverij Eduforce.  

Op zoek naar de beste ouderbetrokkenheid

Hans Christiaanse, onderwijsadviseur ouderbetrokkenheid

Het ministerie van OCW heeft schijnwerpers gezet op de relatie tussen school en ouders. Hans Christiaanse houdt zich vanuit de praktijk al lange tijd op enthousiaste en bevlogen wijze bezig met de relatie tussen school en ouders. Hij vertelt waar zijn interesse in dit thema vandaan komt en wat er volgens hem nodig is om een goede relatie tussen school en ouders te realiseren.

Het is ontzettend fijn als ouders betrokken zijn bij de ontwikkeling van hun kind of school. Dit betekent dat ze ondersteuning geven, regelmatig contact hebben met school en ze belangstelling tonen voor hoe het op school gaat. Uit onderzoek blijkt dat betrokken ouders een belangrijke bijdrage leveren aan het welbevinden van kinderen, hun talenontwikkeling en hun prestaties. Ouders kun je dus echt als partner van de school zien.

SOEMO in de klas

Bijna iedere week praten we met elkaar over het omgaan met emoties en over sociale vaardigheden. Er wordt door mij een verhaal voorgelezen, soms moeten kinderen een werkblad invullen en we spelen situaties uit voor de klas.

Joke Verwoerd, LBBO

Bij de Gouden Weken ligt het accent op groepsvormende activiteiten en oudercontact. Het boek heeft vijf hoofdstukken. Hoofdstuk 1 gaat over de achtergrond van de Gouden Weken. Het boek is voor zowel basisonderwijs als voortgezet onderwijs bruikbaar.

Ondernemend leren en het curriculum 2032?

Waarom gaan mijn ogen glimmen van ondernemend leren? Omdat ik zie dat kinderen initiatief nemen, uitgedaagd worden, hun talenten ontdekken, trots zijn op zichzelf. En omdat wat ze doen, er toe doet voor hun omgeving. Als leren er toe doet, stopt het niet na schooltijd. Dus zal ik er alles aan doen om ondernemend leren over het voetlicht te brengen als het gaat om het curriculum van de toekomst.

Het is belangrijk om zo snel mogelijk, nadat de diagnose is gesteld, te beginnen met de opdrachten. Het werken met de opdrachten is een onderdeel van de lees- en spellingbehandeling. 

Hoe kies ik een goede school voor mijn hoogbegaafde kind?

Op 1 augustus 2014 is de Wet passend onderwijs ingevoerd. Dat betekent dat alle leerlingen een plek moeten krijgen op een school die past bij hun kwaliteiten en hun mogelijkheden. Doel is om elk kind uit te dagen het beste uit zichzelf te halen. Dat geldt ook voor excellente en (hoog)begaafde kinderen.

Borrelen op zondagochtend - ondernemen met en door kinderen.

Het is zondagochtend en eigenlijk zou ik me bezig moeten houden met warme broodjes, koffie en thee. Maar ik lig al een hele ochtend in mijn bed te ‘borrelen’ op iets wat deze week opnieuw is aangewakkerd bij me: creatief denken en ook ondernemingszin.